Inhoudsopgave

Cartoon van een lasser die classificaties van toevoegmaterialen vergelijkt

Lasnormeringen en classificaties praktisch uitgelegd

Een classificatie is geen bestelnummer

Op een verpakking lastoevoegmateriaal staan vaak een merknaam, artikelnummer, EN ISO-classificatie, AWS-classificatie, materiaalnummer en goedkeuringen naast elkaar. Deze gegevens hebben ieder een andere functie. Het artikelnummer identificeert het product; de classificatie beschrijft eigenschappen en toepassingsgebied volgens een norm.

EN ISO en AWS

EN ISO-classificaties worden veel gebruikt in Europa. AWS-classificaties komen uit het Amerikaanse systeem en worden internationaal eveneens vaak vermeld. De systemen zijn niet altijd één op één uitwisselbaar. Controleer daarom de volledige aanduiding en niet alleen een herkenbaar deel ervan.

Hoe leest u een lange classificatie?

Afhankelijk van het lasproces kan de code informatie bevatten over legeringstype, mechanische eigenschappen, kerftaaiheid, bekleding of vulling, beschermgas, laspositie en stroomsoort. De betekenis van iedere positie in de code wordt bepaald door de betreffende norm.

Voorbeeld: EN ISO 14341-A: G 42 4 M21 3Si1

Dit is een voorbeeld van een langere classificatie voor massieve draad voor het MAG-lassen van ongelegeerd en fijnkorrelig staal. U leest de aanduiding in vaste delen:

  • EN ISO 14341-A: de toegepaste productnorm en het classificatiesysteem.
  • G: massieve draad/staaf voor gasbeschermd booglassen.
  • 42: de sterkteklasse van het neergesmolten lasmetaal.
  • 4: de kerftaaiheidsklasse; de norm koppelt dit teken aan een beproevingstemperatuur.
  • M21: het gebruikte menggas volgens de bijbehorende gasindeling.
  • 3Si1: de chemische samenstellingsgroep van de lasdraad.

Een korte aanduiding als ER70S-6 volgens AWS A5.18 kan voor een vergelijkbare productgroep worden gebruikt, maar is geen letterlijke vertaling van de EN ISO-code. Vergelijk daarom altijd de volledige classificatie, mechanische waarden, het beschermgas en het productdatablad.

Nog enkele voorbeelden

  • EN ISO 14343-A: G 19 12 3 L Si: een voorbeeld voor een massieve RVS-lasdraad van het type 316L met verhoogd siliciumgehalte.
  • AWS A5.9: ER316LSi: een veelgebruikte AWS-aanduiding voor dezelfde algemene RVS-productgroep.
  • EN ISO 3581-A: E 19 12 3 L R 3 2: een voorbeeld van een langere classificatie voor een beklede RVS-elektrode. De laatste tekens beschrijven onder meer bekleding, laspositie en stroomcondities volgens de norm.

Materiaalnummer en handelsnaam

Een Werkstoffnummer, zoals 1.4462, verwijst naar een materiaalsoort. Een handelsnaam is een commerciële productnaam. Twee producten met vergelijkbare classificatie kunnen verschillen in verwerking, booggedrag, goedkeuringen en verpakking.

Voorbeelden van materiaalnummers

  • 1.4301: austenitisch RVS, vaak aangeduid als AISI 304.
  • 1.4307: koolstofarme variant, vaak aangeduid als AISI 304L.
  • 1.4404: molybdeenhoudend, koolstofarm RVS, vaak aangeduid als AISI 316L.
  • 1.4571: titaangestabiliseerd molybdeenhoudend RVS, vaak aangeduid als AISI 316Ti.
  • 1.4462: duplex RVS, vaak aangeduid als 2205.
  • 1.4828: hittebestendig austenitisch RVS, vaak aangeduid als AISI 309.

De AISI-benaming is een veelgebruikte vergelijking en niet altijd een exacte één-op-één-equivalentie. Controleer bij materiaalkeuze daarom de voorgeschreven norm, samenstelling, levertoestand en het materiaalcertificaat.

Classificatie versus goedkeuring

Een normclassificatie beschrijft het toevoegmateriaal volgens vastgelegde criteria. Een goedkeuring van bijvoorbeeld een keuringsinstantie is een afzonderlijke product- of toepassingsbeoordeling. De aanwezigheid van een classificatie betekent dus niet automatisch dat iedere gewenste goedkeuring aanwezig is.

Praktische controle bij productkeuze

  • Begin bij basismateriaal en constructie-eis.
  • Controleer lasproces, diameter, beschermgas en laspositie.
  • Lees de volledige classificatie.
  • Controleer vereiste mechanische eigenschappen en goedkeuringen.
  • Volg bij gekwalificeerd werk altijd de WPS.